fbpx

Bij luxe feestjes duikt tegenwoordig regelmatig een half ontblote hardbody op met een gevulde zak oesters voor zijn torso. Oesters worden geassocieerd met rijkdom en pronkerige weelde, maar dat is niet altijd zo geweest.

Een paar jaar geleden las ik het geweldige boek Oesters van New York van Mark Kurlansky, die meerdere boeken publiceerde over de geschiedenis van de wereld in relatie tot culinaire zaken. Aan de hand van oesters beschreef hij de opkomst van de stad die oorspronkelijk Nieuw Amsterdam heette, waarin onze Nederlandse voorouders een bepalende rol spelen.

In de huidige tijd is het Zeeuwse Yerseke een belangrijke oesterplaats en in Frankrijk zullen ze hetzelfde zeggen van de Bretonse kustplaats Cancale, maar beide dorpjes leggen het af tegen New York als oesterwereldhoofdstad aller tijden.

Deze schelpdieren hebben New York groot gemaakt.

In 1626 kocht de Nederlandse diamantslijper Peter Minuit namens de West-Indische Compagnie voor snuisterijen ter waarde van ongeveer 60 gulden het eiland Manhattan van de lokale bewoners. Niet snel daarna verwierf hij het eigendom van nabijgelegen oesterbanken, die zeer rijk waren gevuld met oesters van soms wel 30 centimeter omvang.

Deze schelpdieren hebben New York groot gemaakt, want van heinde en verre kwam er vraag naar de lekkernij, tot aan Parijs en Londen toe. Wie het over New York had, had het over oesters.

De oesterproductie langs de oevers van de Hudson was zo immens dat de inkomsten voor de stad begonnen binnen te stromen. Arme New Yorkse gezinnen leefden eeuwenlang op een dieet van oesters, en de duizenden kilo’s schelpen die na consumptie overbleven (oesters bestaan voor 95 procent uit schelp) dienden als ondergrond voor wegen en gebouwen. New York was niet The Big Apple, maar The Big Oyster (zoals Kurlansky’s boek dan ook in het Engels heet).

Toch kwam aan het begin van de vorige eeuw een einde aan het sprookje. Overbevissing van de oesterbanken en – nog dramatischer – een gigantische vervuiling van de wateren, zorgden voor een vernietigende schade aan de oesterstand. New York raakte de hegemonie op oesters kwijt en zou die nooit meer terugwinnen.

Het luxe product van vandaag, was in vroeger tijden voedsel voor de armen.

Wat mij het meest fascineert aan dit verhaal is de gedachte dat het luxe product van vandaag in vroeger tijden voedsel voor de armen was. Daarom dit oesterrecept uit de 18de eeuw, toen de schaaldieren wekelijks en soms dagelijks werden gegeten door gewone burgers.

Bron: Algemeen Dagblad

‘Arme gezinnen leefden eeuwenlang op een dieet van oesters’